Bir denetim sırasında denetçi laboratuvara girer ve sorar: "Bu etüvün kalibrasyon sertifikası nerede?"
Kalite sorumlusu gururla dosyayı açar, TÜRKAK logolu pırıl pırıl sertifikayı gösterir.
Denetçi sertifikaya bakar ve bombayı patlatır:
"Sertifikaya göre bu etüv 100°C'ye set edildiğinde aslında 95°C'ye ısınıyor. Ve siz bu etüvde hassas bir analiz yapıyorsunuz. Neden bu cihazı kullanmaya devam ettiniz?"
İşte o an, sertifikanın sadece bir kağıt parçası olmadığı, hayati bir teknik rapor olduğu anlaşılır. Ama iş işten geçmiştir.
Kalibrasyon Laboratuvarı "Geçti/Kaldı" Demez!
Sektördeki en büyük yanılgı budur. Kalibrasyon laboratuvarının görevi, cihazınızın durumunu fotoğraflamaktır.
Onlar size "Cihazınız 5 birim hatalı ölçüyor" der. "Bu cihaz bozuk, kullanma" demez.
Cihazı kullanıp kullanmama kararı (Karar Kuralı), o cihazın sahibine, yani SİZE aittir.
Değerlendirme Formülü: Sapma + Belirsizlik
Eğitimde Turgay Arıkaya'nın detaylandıracağı üzere, bir sertifikayı değerlendirmek için şu matematiği kurmalısınız:
Sapma (Error): Cihaz ne kadar yanlış ölçüyor? (Örn: +0.5 birim).
Belirsizlik (Uncertainty): Bu ölçüm ne kadar şüpheli? (Örn: $\pm 0.2$ birim).
Tolerans: Sizin prosesiniz ne kadar hatayı kabul eder? (Örn: $\pm 1.0$ birim).
Hesap: $|0.5| + 0.2 = 0.7$
Sonuç: $0.7 \leq 1.0$ (Toleransın içinde). KARAR: UYGUN.
Eğer toleransınız $\pm 0.4$ olsaydı, bu cihaz sizin için "HURDA" olacaktı. İşte sertifika okumak budur.
Düzeltme Faktörü (Correction Factor) Tehlikesi
Bazı sertifikalarda "Ölçülen Değer" doğru gibi görünür ama yanda "Düzeltme: +2.0" yazar.
Eğer operatörünüz bu düzeltmeyi hesaba katmadan cihazı kullanırsa, tüm üretiminiz hatalı olur.
Bu eğitimde, hangi sertifikalarda düzeltme faktörü uygulanması gerektiğini ve bunun cihaza nasıl etiketleneceğini öğreneceksiniz.
