Laboratuvar Mülakatlarının Sırrı Çözüldü: En Sık Sorulan 50 Teknik Soru ve Kategorize Edilmiş Cevap Anahtarı

Laboratuvar sektöründe iş arayan bir Tekniker, Kimyager, Biyolog veya Analist iseniz, mülakatlarınız standart ofis mülakatlarından çok farklı geçecektir. İK yöneticisi size "Güçlü yönlerinizi" sorarken, Teknik Müdür önünüze bir kağıt koyup "Şu çözeltiyi hesapla" diyebilir.

Kariyer.net üzerindeki yüzlerce gerçek aday deneyimini analiz ederek, sektörün (İlaç, Gıda, Sağlık, Çevre) adaylara yönelttiği soruları kategorize ettik. İster hastane laboratuvarına başvurun, ister dev bir ilaç fabrikasına; karşılaşacağınız sorular bu listenin içindedir.

İşte laboratuvar mülakatlarının "Soru Bankası".

Kategori 1: "Turnusol Kağıdı" Soruları (Hesaplamalar)

Bu kategori, adayların en çok elendiği kısımdır. Temel kimya ve matematik bilgisi ölçülür. Adayların %90’ı bu aşamada yazılı sınava tabi tutulur.

1. Molarite Efsanesi: "Bana 1 Molar, 1 Litre NaOH (veya HCl) çözeltisini nasıl hazırlarsın? Hesapla ve yapılışını anlat." (MA verilir).

2. Seyreltme (Dilüsyon): "Elinizdeki %96'lık etil alkolden, %70'lik 500 ml dezenfektan hazırlamak için ne kadar alkol ve su kullanmalısın? ($C_1 \times V_1 = C_2 \times V_2$)"

3. ppm (Milyonda Bir) Hesabı: "1000 ppm'lik stok çözeltiden, 10 ppm'lik 100 ml standart nasıl hazırlanır?"

4. Derişim Dönüşümleri: "Ağırlıkça/Ağırlıkça (%w/w) ve Hacimce/Hacimce (%v/v) arasındaki fark nedir?"

5. Tampon (Buffer) Çözelti: "pH 7.0 olan bir tampon çözelti hazırlamak için hangi asit/baz çiftini kullanırsın?"

Kategori 2: Enstrümantal Analiz (Cihaz Bilgisi)

Analist ve Kimyager pozisyonları için kritiktir. Teknikerlerden parçaları tanıması, Uzmanlardan ise sorun çözmesi (troubleshooting) beklenir.

HPLC (Sıvı Kromatografisi)

6. "HPLC cihazının parçalarını akış yönüne göre sırasıyla sayın."

7. "Ters Faz (Reverse Phase) kromatografisi nedir? C18 kolonun özelliği nedir?"

8. "Alıkonma zamanı (Retention Time) nedir ve neden kayma yapar?"

9. "Piklerde kuyruklanma (Tailing) veya omuz yapma (Shoulder) neden olur?"

10. "Basınç aniden yükselirse ilk nereyi kontrol edersiniz?"

GC (Gaz Kromatografisi)

11. "GC ile HPLC arasındaki temel fark nedir? Hangi numune hangisine verilir?"

12. "Headspace (Boşluk) analizi nedir?"

13. "GC'de kullanılan taşıyıcı gazlar nelerdir?"

Moleküler Biyoloji Cihazları (PCR & Genetik)

14. "PCR döngüsünün 3 aşaması (Denatürasyon, Bağlanma, Uzama) hangi sıcaklıklarda gerçekleşir?"

15. "Real-Time PCR ile Konvansiyonel PCR farkı nedir? Ct değeri neyi ifade eder?"

16. "Sanger Dizileme ile Yeni Nesil Dizileme (NGS) arasındaki fark nedir?"

Kategori 3: Kalite Yönetimi ve Dokümantasyon (GMP/GLP)

İlaç ve Kurumsal Gıda firmalarının olmazsa olmazıdır. Bu terimleri bilmeyen adaylar genellikle elenir.

17. GMP Nedir?: "İyi Üretim Uygulamaları (GMP) laboratuvarda neleri kapsar?"

18. Validasyon vs Verifikasyon: "Metot Validasyonu ile Verifikasyonu (Doğrulaması) arasındaki farkı örnekle açıklar mısın?"

19. OOS (Limit Dışı): "Analiz sonucun spesifikasyon dışı (OOS) çıktı. Numuneyi döker misin, yoksa ne yaparsın?"

20. Veri Bütünlüğü (Data Integrity): "ALCOA+ prensipleri nedir? Ham veri (Raw Data) neden saklanmalıdır?"

21. SOP: "Standart Operasyon Prosedürü ne işe yarar? Hiç SOP yazdın mı?"

Kategori 4: Laboratuvar Güvenliği ve Malzeme Bilgisi

Özellikle yeni mezunlar ve teknikerler için "Görsel Sorular" kategorisidir.

22. Cam Malzemeler: (Önünüze malzeme konur) "Büret ile Pipet arasındaki fark nedir? Balonjoje ne için kullanılır, Beher ne için kullanılır?"

23. Güvenlik İşaretleri: "Bu işaretin anlamı nedir? (Toksik, Aşındırıcı, Yanıcı, Biyotehlike)."

24. Döküntü Yönetimi: "Laboratuvarda yere asit döküldü. Nasıl müdahale edersiniz?" (Nötralizasyon ve Spill Kit kullanımı).

25. MSDS (GBF): "Malzeme Güvenlik Bilgi Formu'nda hangi bilgiler yer alır?"

Kategori 5: Davranışsal ve Durumsal Sorular (İK & Yönetici)

Teknik bilginin ötesinde, karakterinizin laboratuvar ortamına uygunluğu test edilir.

26. Vardiya Sorusu: "7/24 üretim yapıyoruz. Gece vardiyasında veya hafta sonu çalışabilir misin?" (En büyük eleme sorusudur).

27. Rutin İşler: "Her gün 100 tane numuneyi aynı şekilde analiz etmek seni sıkar mı?"

28. Hata Yönetimi: "Laboratuvarda yaptığın en büyük hata neydi ve bunu nasıl telafi ettin?" (Dürüstlük testi).

29. Akademi vs Sektör: "Yüksek lisans yapıyor musun? Okulun işini etkiler mi? Neden akademisyenlik değil?"

30. Stres Testi: "Sonuçlar acil istendiğinde ve cihaz bozulduğunda nasıl tepki verirsin?"

Kategori 6: Pozisyona Özel Bonus Sorular

Hastane Laboratuvarı Adayları İçin:

31. "Kan alma tecrüben var mı?"

32. "Hemolizli kan nedir, neden analiz edilmez?"

33. "Hangi tüp (Mor, Sarı, Mavi kapak) hangi test için kullanılır?"

Aplikasyon/Satış Uzmanı Adayları İçin:

34. "Bana şu kalemi (veya pipeti) satabilir misin?"

35. "Sunum yapma tecrüben var mı? Bir konuyu bize 5 dakikada anlat."

36. "Seyahat engeliniz var mı? Aktif araç kullanabiliyor musunuz?"

Gıda Laboratuvarı Adayları İçin:

37. "HACCP nedir?"

38. "Ekim yöntemleri nelerdir? (Yayma, dökme)."

39. "Pastörizasyon ile Sterilizasyon farkı nedir?"

Nasıl Hazırlanmalısınız?

Bu soruların cevaplarını ezberlemek yetmez, mantığını kavramanız gerekir.

• Tekniker Adayları: Kategori 1 (Hesaplama) ve Kategori 4 (Malzeme/Güvenlik) üzerine yoğunlaşmalı.

• Analist/Kimyager Adayları: Kategori 2 (Cihaz) ve Kategori 3 (Kalite) üzerine uzmanlaşmalı.

• Biyolog Adayları: Başvurduğu yere göre (Hastane ise Kan/Tüp bilgisi; İlaç ise GMP/Mikrobiyoloji) hazırlık yapmalı.

Mülakata giderken yanınızda kalem ve basit bir hesap makinesi götürmeyi unutmayın. O yazılı sınav önünüze gelecek!